Süleymaniye Mahallesi (Eski Gümüşhane)

Süleymaniye, Eski Gümüşhane,  Canca adlarıyla anılan ve tarihi ve turistik değerleri nedeniyle zengin bir turizm potansiyeline sahip olan Süleymaniye Mahallesi, hem Gümüşhane’nin en eski yerleşim yeri olması hem de bir anlamda “medeniyetler geçişi” uğrağı olması nedeniyle tarihi ve kültürel açıdan önemli bir yerleşim merkezidir. Tarihsel gelişimine kısaca bakıldığında Gümüşhane’nin ilk defa, günümüzde Canca adıyla bilinen ve bugünkü şehrin kuzeybatısında bulunan mahallenin olduğu yerde kurulduğu ve bir gümüş yatağı üzerinde olduğu görülmektedir. Bölge gerek maden zenginliği, gerekse coğrafi konumu nedeniyle birçok medeniyetin geçiş noktası olmuştur. Kuruluşu M.Ö 3000 yıllarına dayandırılmaktadır. 

Süleymaniye Mahallesi, sırasıyla İskender döneminin ardından Pontus Devleti’nin ve Doğu Roma İmparatorluğu içinde yer almıştır. Selçuklu ve Moğol hâkimiyetlerinin ardından, Akkoyunlu ve Karakoyunlular’ın ve Trabzon Rum Devleti’nin eline geçmiştir. 13. Yüzyılda 10 mahallede 60 000 kişilik bir nüfusa sahip olduğu bilinmektedir. Başlangıç dönemlerine VII. yüzyılda Arap akınları da dahil edildiğinde, 1479 yılında Osmanlı idaresine geçmesine kadar, bilinen tarihi itibariyle ondan fazla medeniyette yerleşim yeri olmuştur.  Kanuni Sultan Süleyman tarafından şimdiki yerine alınan merkez, o zamandan bugüne varlığını sürdürmektedir. 1900’lü yılların başlarında madenciliğin bitmesinin ardından göç veren merkez, yerini bugün Gümüşhane İli’nin merkezi olan Harşit çayı boyuna bırakmıştır. 

Tarihsel eserlere ve kültürel varlıklar bakımından bölgede, Hagios Stephanos Kilisesi, Köprü, Dükkan, Ulu Cami (Süleymaniye Camii), Ulu Cami Çeşmesi, Ulu Cami Haziresi, Bagios lonnes Kaya Kilisesi, Hacı Tahir Efendi Türbesi, Bagios lonnes Kaya Kilisesi, Hagios lonnes Kilisesi, Rum Erkek Lisesi, Cami-ı Sağir Mahallesi Kilisesi, Camii Sağir Mescidi, Camii Sağir Mahallesi Kaya Kilisesi, Süleymaniye Hamamı, Dere Hamamı, Kavaklık Hamamı, Paşa Hamamı, Güzeller Mahallesi Çeşmesi ve Güzeller Mahallesi Camii bulunmaktadır. Yerleşim, 2002 yılında çıkan kanunla, kentsel ve doğal sit alanı ilan edilmiştir. 

Şehir merkezine 5 kilometre uzaklıkta bulunan Süleymaniye Mahallesi ve buradan yaklaşık 2 kilometre uzaklıktaki Canca Mahallesi’ne otomobille ulaşım rahat ve kolaydır.